E diel, 9.12.2018
Impresum - Marketing - Arkiva - Kontakt

Yll Press

Josif Bageri nga Reka e Epërme e Dibrës ishte një ndër figurat më të shquara të Rilindjes sonë kombëtare. Ai ishte poet me talent të rrallë, prozator që shkroi shumë tregime (sidomos për fëmijë), gazetar dhe publicist, si dhe atdhetar i flaktë, i cili tërë jetën dhe veprën ia kushtoi çështjes kombëtare shqiptare.
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Universiteti Shtetëror i Tetovës dhe Shoqata “Josif Bageri”, në kuadër të aktiviteteve për shënimin 10-vjetorit të Marrëveshjes së Ohrit, në amfiteatrin e Rektoratit organizuan Simpoziumin shkencor kushtuar jetës dhe veprës së Josif Bagerit.

Në hapjen solemne të këtij manifestimi, dekani i Fakultetit Filozofik, Doc. dr. Fehari Ramadani, në emër të Rektorit të USHT-së, Prof. dr. Agron Reka, para studiuesve dhe pjesëmarrësve theksoi se: ,,Figura e Josif Bagerit është një figurë mjaft komplekse që duhet studiuar në shumë aspekte shkencore.

Josif Bageri nga Reka e Epërme e Dibrës ishte një ndër figurat më të shquara të Rilindjes sonë kombëtare. Ai ishte poet me talent të rrallë, prozator që shkroi shumë tregime (sidomos për fëmijë), gazetar dhe publicist, si dhe atdhetar i flaktë, i cili tërë jetën dhe veprën ia kushtoi çështjes kombëtare shqiptare.

Ai punoi pa u lodhur, duke lënë pas shumë shkrime të botuara e të pabotuara, poezi e prozë, platforma politike, artikuj, komente, reagime, artikuj me përmbajtje politike etj. Gjatë veprimtarisë së tij pati një bashkëpunim të ngushtë me shumë rilindës dhe sidomos me dibranët, Said Najdenin e Jashar Erebarën, Atanas Albanskin e Nikolla Ivanajn, me Luigj Gurakuqin dhe shumë atdhetarë të tjerë”.
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij

Ndërsa, kryetari i nderit i Shoqatës ,,Josif Bageri”, Branko Manjollovski, i emocionuar falënderoi organizatorët për këtë aktivitet, duke kërkuar nga ata që përfundimisht në Maqedoni të ngrihet edhe çështja e shqiptarëve ortodoksë.

“Unë isha si delja e humbur, por falë juve u gjenda sërish. Më thotë njëri: ,,Çka të duhet bre ty shqiptarizmi, pse ndërron?”. I thashë: -Jo, jo, nuk ndërroj unë, unë kam qenë i ndërruar deri tani, unë vetëm se u ktheva në vendin tim. Un kam të flas me mijëra vjet, por falë Ju qofsha juve dhe Perëndisë që mbërrita ta shoh këtë ditë, e atë që dua të them unë e tha Josif Bageri”, u shpreh Branko Manjollovski, kryetar nderi i Shoqatës “Josif Bageri”.

Të pranishmit në këtë aktivitet i përshëndeti edhe Zëvendëskryeministri Abdylaqim Ademi, ku mes tjerash u shpreh se nuk është gabuar aspak që është marrë vendim për vendosjen e bustit të këtij rilindësi në qendër të Shkupit.

“Kur flasim për trashëgiminë kulturore të shqiptarëve patjetër të përmendim edhe ngritjen e memorialëve dhe varrezave të dëshmorëve, gërmimet arkeologjike në Kala, Shkup e Tetovë, vendosjen e bustit të heroit tonë kombëtar Skënderbeut në Shkup, por edhe vendosjen e busteve, të Nexhat Agollit, Pjetër Bogdanit por edhe bustin e personazhit që i kushtohet ky simpozium shkencor, Josif Bagerit.
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij

Sot po bindem që ne jo vetëm që arritëm të ndryshojmë karakterin një etnik të projektit të vitit 2008, Shkupi 2014, por plotësisht kemi pasur të drejtë që jemi përcaktuar pikërisht për bustin e të madhit Josif Bageri, që të vendoset në qendër të Shkupit”, deklaroi Abdylaqim Ademi, Zëvendëskryeministër i Maqedonisë.

Kumtesat e tyre shkencore i paraqitën studiues të njohur nga vendi, Republika e Kosovës, Shqipëria dhe më gjerë, si: Adem Gashi “Tonet e lirikës meditative te vargjet e Bagerit”, Agim Vinca “Josif Bageri dhe poezia e tij”, Arlind Farizi “Poetika e vendlindjes në lirika e Josif Bagerit”, Anton Panchev “Josif Bageri dhe lidhjet midis shqiptarëve dhe bullgarëve”, Asllan Hamiti “Gjuha e Bagerit dhe e folmja e Rekës”, Avzi Mustafa “Përpjekjet e Josif Bagerit për gjuhën dhe shkollën shqipe”, Begzat Baliu “Rilindësi i dy Rilindjeve”, Ejup Ajdini “Rëndësia e letërkëmbimeve të Josif Bagerit”, Fadil Curri “Poezia e Josif Bagerit për disa qytete në Maqedoninë e sotme”, Fatmir Sulejmani “Josif Bageri – një kthim i (pa) mundur”, Halim Purellku “Vështrim mbi strukturën etnike te popullsisë se Rekës së Epërme”, Ilir Kulla “Angazhimi i Josif Bagerit për Autoqefalizmin e Kishës Ortodokse Shqiptare”, Ismet Osmani “Gjuha shqipe dhe forcimi i vetëdijes se identitetit kombëtar e kulturor të Josif Bagerit”, Ismet Jonuzi-Krosi “Ritet në Rekë e Pollog”, Mahmud Hysa “Josif Bageri dhe Reka e Epërme e Dibrës”, Nebi Dervishi “Reka ka kuvenduar vetëm shqip”, Nevila Nika “Dokumentet nëpër arkiva nga dhe për Josif Bagerin”, Perikli Jorgani “ Vlerësimet letrare te “Kopsht malësori”, Rami Kamberi “Motivi patriotik në krijimtarinë e Josif Bagerit”, Rina Dalipi “Aspekti psikologjik në krijimtarinë e Josif Bagerit”, Rosana Bejleri “Josif Bageri në shtypin bullgar”, Rovena Vata “Poezia e Josif Bagerit-frymëzim patriotik dhe çlirimtar”, Sabile Keçmezi-Basha “Josif Bageri dhe karakteri i gazetës “Shqypeja e Shqypnisë”, Seljadin Salihi “Josif Bageri, ky model përkushtimi për Atëni”, Skender Asani “Veprimtaria atdhetare e Josif Bagerit sipas gazetës Avtonomija të Sofjes”, Merita Mazreku “ Shkolla shqipe sot dhe konceptet arsimore të Josif Begerit“, Urosh Xhukovski: “Josif Bageri – personalitet përafrues në mes shqiptarëve e maqedonasve” Zenun Gjocaj “Gjuha e veprës së Josif Bagerit”, Zeqirja Neziri “Malli romantik për vendlindjen i Josif Bagerit”, Ibrahim Kelmendi “Kthimi i Josif Bagerit” etj..

Organizatorët e këtij simpoziumi në ditën e dytë realizuan një vizitë në Kiçinicë të Rekës së Epërme.
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij
Simpoziumi shkencor për jetën dhe veprën e Josif Bagerit i përmbylli me sukses punimet e tij

Publikuar: 27.06.2011 | 16:46
Lexuar: 3955 herë
Printo PDF format Shto në,..

Komentet
Fadil Curri (30/06/2011 13:22:25) QYTETET E VENDET SHQIPTARE TË MAQEDONISË NË POEZINË E JOSIF BAGERIT

Josif Bageri i Rekës së Epërme, Nistrovës së vendlindjes së tij, i ngjan një intelektuali të anatemuar ose të inkuzicionuar, një rilindësi real që rilindi shumë me vonesë. Duke i lexuar poezitë e tija, më ranë sy poezitë e dedikuara disa vendeve ose qyteteve shqiptare në Maqedoni, si janë Shkupi, Dibra Manastiri, Reka, elementi hidrogjegrafik, pasaj qytetet që janë shqiptare jashtë Maqedonisë, por që ndërlidhen me fatin e përbashkët shqiptar(Elbasani) dhe qytete e vende joshqiptare, por që përsëri ndërlidhen me veprimtarinë shqiptare(Sofja e Bullgarisë). Poashtu vendet që përmenden në këto poezi janë Shqipëria, Bullgaria, Greqia(herë si More), Serbia, Turqia e Maqedonia.
Në poezinë “Shqyptarët e Shkupit” poeti Josif Bageri duket se ka dije për këtë qytet, popullatën e tij gjatë historisë dhe të aktualitetit, ngaqë si “kjytet i dëgjuet”, ka vërejtuar shumë sprova, por që kohët e fundit, pra për aktualitetin bagerian, ka nisur një rrugë të mbarë. Kjo intuitë e Bagerit është në përputhje me të dhënat historike dhe me kronikat e shtypit të atëbotshëm të dekadës së parë të shekullit XX në prak të Pavarësimit të Shqipërisë dhe njohjes ndërkombëtare si shtet. Sipas të dhënave që sjell gazeta “Shkupi” e Jashar Erebarës, me të cilin kishte kontakte edhe Josif Bageri, Shkupi në kohën kur u shkrua kjo poezi ishte qendër e lëvizjeve kombëtaare shqiptare, ku kishte klub, gazetë dhe pretendohej së shpejti të hapej edhe shkolla shqipe. Përpjekjet unifikuese shqiptare jepnin fryte të mëdha, sipas poetit, duke lënë zënkat, të cilat i quan “të zonat” dhe kjo sillte deri te vellazërimi, duke i bërë nder atdheut, “amës”, si e quan Bageri.
Josif Bageri në këtë poezi nëntekstualisht Shkupin e identifikon si pjesë të Gegënisë e Kosovës, me trima të ngjashëm që i kishte edhe pjesa tjetër e Shqiptarisë, Toskëria, ose Toskinia, si e quan poeti. Nyje e përbashët e trimave gegë e toskë është gjuha, për të cilën kanë dhënë edhe besën se do ta mësojnë dhe se nuk duan të ngelin në errësirë. Përparimi që ndjehet ndër shqiptarët e Shkupit në vargjet e tija sheshon ekzaltimin për kohën e mirë që ka arritur, duke e shpëtuar Shypninë nga përmbytja e saj.
Poeti Josif Bageri poezinë e përfundon me dëshirën-bekim:

T’ rrojn Shkupnjonët dhe Shqypnia!
T’ rrojn klubi me gjith shok!
T’ rrojn bashkimi e vllaznia!
Kështu du për Qill’ dhe tok.


Josif Bageri poezi i kushtom edhe krahinës shqiptare me besim ortodoks, Rekës, në fshatin Nistrovë të së cilës edhe u lind në vititn 1870. Se është i mishëruar në këtë krahinë, dëshmojnë edhe dy pseudonimet, me të cilat nënshkruhej në krijimet letrare, Rek Rekasi dhe Shpirti i Rekës. Shkroi edhe poezinë “Reka vendi im”, në të cilën, ngjashëm si në atë që ia kushton Shkupit, edhe Rekën e konsideron si pjesë të Shqipërisë. Për Rekën shkruan::

Përveç shqypen tjetër s’ di,
Se kërthinëz je n’ Shqypni.

Në këtë poezi Rekën e prezenton si me njerëz të ditur e mjek të arritur. E quan edhe zemra e Shqypnis e vend i trimnis. Jep porosi Rekës të mos jetë si ka qenë, por të gjejë ndonjë trim që do të udheheqë. Kurse nga vargjet e poezisë”Lamtumirë” mësojmë se Reka ishte detyrë dhe dëshirë që të vdesë Josif Bageri në të, jo në shtrat, por në luftë për liri.
Në poezinë “Dibër” Josif Bageri bën përshkrimin bukolik të kësaj ane, sigurisht më qëllim shpirtëzimi atdhetar te lexuesi. Këtu është ideja për krijimin e një ushtrie me flamurin e kuq në dorë, duke nisur nga një udhëhqeqës më “kumandarë” të tjerë.
Poezi tjetër që ka temë qytet shqiptar në Maqedoni është “Kushtrimi i shqyptarvet në Monastir”. Edhe ky qytet në periudhën e Parapavarësisë ishte tejet me rënndësi për çështjen shqiptare, posaçërisht që krijoi veprën historike të njësimit të alfabetit të gjuhës shqipe dhe evitoi ndasitë që shkaktonin përçarje ndër shkruesit e letrave shqipe. Poeti mbase duket panegjerik kur shkruan se Natyra i ka krijuar shqiptarët me ndjesi të mirë, kur senitësit e të gjitha anëve shqiptare arrijnë e tubohen në Monastir këtë muaj(nënkuptohet se poeza është shkruar në nëntor 19008) që të kuvendojnë për gjuhën shqipe. Siguria e Josif Bagerit për rëndësinë e përcaktimit alfabetik shqiptar është vzionare, sepse do te krijojë lulëzmin kombëtar. Autori, ngjashëm si te poezia për Shkupin e shqiptarët e tij, edhe këtë poezi me temë Manastirin e përfundon me dëshirën-bekimin

T’ rrojn! Këta trima, senitës kombi
Se ky kushtrim ton botën trondi!...

Të rrojn Shqypnija me gjith bijt e sajë!
Besa tosk e gegë, kurrë nuk dajë.


Josif Bageri si frymëzim qytetin e Monastirit, si e quan Manastirin, e letrariozon edhe në poezinë “Nji piramid dëshmorvet”. Shtjellon fatin elegjiak pas vrasjes së tre atdhetarëve shqiptarë nga grekët, një tregtari e dy priftërinjve. Priftërinjtë Kristo e Vasil, si dhe tregtari Spiro Kosturi, ndonëse u vranë nga andartët grekë, poeti ka bindjen se nuk ua kanë vrarë shpirtin e dëshmorëve dhe idetë e therorëve. Këta kishin predikuar fenë në gjuhën shqipe. Prift Vasili ishte dergjur dhe kishte vdekur në burgun e Manastirit.
Nëpër poezitë e Josif Bagerit lexojmë edhe për qytetet tjera shqiptare dhe joshqiptare, si është Elbasani i pasnormales, kur poeti porosit që të shkollohen edhe shqiptarët e këtushëm. Shkruan poezi edhe për shoqërinë shqiptare në Sofje të Bullgarisë, ku vepronin shumë shqiptarë, ndër ta edhe Josif Bageri. Kur jemi këtu, është interesant se nga të gjithë fqinjtë, Josif Bageri veçon për harmoni me shqiptarët popullin bullgar, ashtu si nuk pandeh për turqit e serbët(sllavët), kurse grekëve u jep qortim se nuk kanë pjesë në Maqedoni.

POSHTËSHËNIM: Të shtunën e kaluar, më 25 qershor 2011, në lokalet e Universitetit Shtetëror të Tetovës, u mbajt simpoziumi kushtuar jetës e veprës së Josif Bagerit. Në punimet e këtij simpoziumi u lexuan rreth 30 kumtesa. Ndër to ishte edhe kumtesa ime “Qytetet e vendet shqiptare të Maqedonisë në poezinë e Josif Bagerit”. Ky punim është më i gjatë, por meqë kriteret e simpoziumit ishin tetë minuta, u desh të reduktohej qasja. Pas leximit të teksteve, në ciklin e debateve e diskutimeve autori i këtij vështrimi sheshoi propozimin që në tekstet shkollore shqipe jo vetëm në Maqëdoni, në faqet e tyre të gjenin vend edhe poezitë, letrat ose ndonjë krijim me rëndësi e me vlerë e Josof Bagerit. Ky propozim hasi në përkrhahje, bile edhe duke e plotësar me ndonjë shkrmtar të anatemuar, si ishte Sadudin Gjura. Josif Bageri lindi në një krahinë shqiptare me besim ortodoks, e cila krahinë në masë të konsiderueshme është sllavizuar nga pushtetet mbretërore jugosllave, asaj titoiste të RSFJ e kësaj etatiste të Republikës së Maqedonisë.
Ibrahim Kelmendi (01/07/2011 13:22:34) Ju falenderoj Zoteri Curri per kete veshtrim Tuajin. Po e zgjeruat (ne forme kumtese), do ua publikoja ne librin qe do te perfshi kumtesat e simpoziumit, i cili do jete ne shqip dhe maqedonisht (ndoshta edhe ne anglisht).
Ju lutem, me dergoni edhe nje cv Tuajen.
Me respekt,
i.kelmendi@hotmail.com
Fadil Curri (01/07/2011 22:42:16) Këtë tekst e dërgova për qëllime opinionre ndaj atyre që nuk kanë pasur mundësi të ndjekin punimet e simpoziumit. Tamatikisht e bëra të profilizuar, që të mos përsëriten temat e të dhënat. Pra, iu qasa një teme që mendova se nuk do ta kishte asnjë studiues dhe kështu edhe doli, duke iu qasur dhe sheshuar një temë specifike nga të tjerët, jo të përgjithësuar. Ky kundrim shpresoj se do te gjejë vend në një libër timin me tema kulturologjike që mendoj ta botoj vitin e ardhshëm.
Sa i përket librit që synuakëshit ta botoni, është mirë t'ua bëni me dije edhe autorëve të tjerë të kumtesave, sepse të gjithë kanë qenë tëuar t'i thuktësojnë punimet e tyre, bile edhe të tjerë që nuk ishin aty, sepse më është dukur se pati përsëritje tematike e faktologjike, të përzgjedhen e redaktohen ato nga një redaksi opononente. Në këtë synim ju dëshiroj suksese me përmbyllje fatlume.
Përshëndetje dhe të mira ju dëshiroj.
currif@hotmail.com
rami kamberi (18/09/2011 23:03:30) me vjen mire mik i nderuar per kete publikim ngase gjuha e bagerit eshte edhe gjuha e jone, dashte Zoti qe te ec mbarre qellimi yne per t'i plotesuar amanetet e atyre qe shqip i gjalleronin qytetet ne fjale.

Ndalohet përdorimi i gjuhës denigruese dhe fjalëve ofenduese ndaj individëve dhe ndaj grupeve specifike, si dhe komentimet që s`kanë të bëjnë me temën e artikullit. Moderatorët mbajnë të drejtën e fshirjes së komenteve që thyejnë rregullat e komunikimit.
Emri:
Email adresa:
Komenti:















Developed by: Just5 Studio
Rss furnizime